Стандарт кристалл осцилляторлардан ТСХО ве ОСХОгъа эволюция
Стандарт кристалл осцилляторлардан арарет-компенсациялангъан кристалл осцилляторларгъа (ТКХО) ве фурун-идаре этильген кристалл осцилляторларгъа (ОКХО) кечюв инсаниетнинъ чешит къулланув муитлеринде даа юксек частота тургъунлыгъы ве догъру идаре этмек ичюн токътамайып ынтылувыны косьтере.
1921 сенеси Уолтер Гайтон Кэди кварц кристаллары резонатор вазифесини беджере биледжегини тапты ве стандарт кристалл осцилляторнынъ догъгъаныны къайд этти. Онынъ сыкълыкъ догърулыгъы эвельки осцилляторларгъа коре эп юксельсе де, арарет денъишювлерине сезимли олып къалды, бу исе сыкълыкъ дрейфине кетире эди.
Телекоммуникация ве арбий къулланмалар киби саалар осцилляторнынъ зияде тургъунлыгъыны талап эттиги ичюн, арарет-компенсациялангъан кристалл осциллятор (ТКО) ишлеп чыкъарылды. ТКХО-гъа компенсация схемасы кирсетильген, о, термисторлар киби арарет-сезюв компонентлерини къулланып, чыкъыш сыкълыгъыны керчек вакъытта низамлай, арарет денъишювлеринден пейда олгъан сыкълыкъ сапмаларына семерели къаршы чыкъа ве чешит тюрлю иссилик шараитлеринде сыкълыкъ чыкъышыны даа тургъун сакълай.
Даа да юксек догърулыкъны талап этмек ичюн къулланмалар ичюн фурун-идаре этильген кристалл осциллятор (ОСХО) ишлеп чыкъарылды ве текмилленди. ОКХО кристаллны догъру идаре этильген фурун ичинде ерлештире, оны даимий араретте тута. Бу ёнелиш тышкъы араретнинъ денъишмелерининъ сыкълыкъ тургъунлыгъына тесирини сезилерли дереджеде эксильте. Нетиджеде, ОСХО стандарт кристалл осцилляторлар ве ТСХО-лардан эппейи яхшы частота тургъунлыгъыны, бунен берабер мукеммель узун-муддетли тургъунлыкъ ве алчакъ фазлы шувулты хусусиетлерини теклиф этелер.
Бу технологик эволюция илери электрон системалар ичинде сыкълыкъны идаре этмекте догърулыкъ, тургъунлыкъ ве ишанчлылыкъкъа олгъан талапнынъ арткъанындан келип чыкъа. Макъсат, ёлдаш алякъалары, ерлешювнинъ дюнья системалары (GPS) ве юксек-сурьатлы ракъамлы агълар киби тенкъидий къулланмаларнынъ къатты талапларына джевап берген, эп муреккеп ве талапкяр муитлерде чалышмагъа къабилиетли осцилляторларны ишлеп чыкъмакъ олды.
Сонъки йылларда янъылыкълар девам эте: эки фурун-идаре этильген кристалл осцилляторлар (DOCXO) тургъунлыгъыны даа да арттырдылар; ракъамлы компенсация технологиясы эм ТКХО, эм де ОКХО-ларгъа чалышувны оптималлаштырмакъ ичюн зияде интеграцияланды; ве микро-электромеханик системалар (МЭМС) технологиясы кристалл осцилляторларда миниатюризация ве чалышув джеэттен сынъырны бозмакъ ичюн янъы ёллар ачты.